Żywienie w ciąży

Żywienie w ciąży
Ciąża to błogosławiony stan, w którego czasie kobieta musi szczególnie o siebie dbać. Od chwili samego poczęcia to kobieta jest odpowiedzialna za prawidłowy rozwój swojego dziecka. Dieta i aktywność fizyczna w tym czasie stanowi kluczowy warunek prawidłowego rozwoju płodu. Na co kobieta ciężarna powinna szczególnie zwracać uwagę?
 
Dieta kobiety ciężarnej powinna być bardzo dobrze zbilansowana pod względem każdego składnika, gdyż nie ma witaminy czy minerału który nie pełniłby żadnej roli w rozwoju płodu. Jednakże istotnymi elementami diety o których nie można zapomnieć są: białko, nienasycone kwasy tłuszczowe, kwas foliowy, witamina C, witamina A, cynk, żelazo i magnez.
 
Białko to nie tylko podstawowy budulec wszystkich komórek ciała. To ono wchodzi w skład m.in. hormonów, enzymów, ciał odpornościowych. Niedożywienie białkowe prowadzi do zahamowania wzrostu płodu oraz może prowadzić do przedwczesnych poronień. Bardzo ważna jest nie tyle ilość białka ale jego jakość. Dla kobiet ciężarnych zalecane jest białko pochodzenia roślinnego znajdującego się w produktach tj. soczewica, ciecierzyca, groch, fasola, ryże, kasze. 
 
Bardzo często kobiety od samego początku ciąży unikają tłuszczy z obaw zbyt nadmiernego przytycia w tym czasie, jednak jest to duży błąd. Tłuszcze a szczególnie niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe z rodzinny omega 3 budują błony komórkowe oraz w dużym stopniu wpływają na rozrodczość kobiety. Są również istotnym elementem rozwoju układu nerwowego płodu. Produkty bogate w NNKT to słonecznik, dynia, orzechy, awokado, oleje roślinne i owoce morza.
 
Kwas foliowy jest witaminą z gr B, warunkującą prawidłowy podział komórek głównie układu krwiotwórczego i nerwowego oraz tworzenia hemu (czerwonego barwnika krwi). Niedobór kwasu foliowego prowadzi do niedorozwoju łożyska, co skutkuje wczesnym poronieniem lub wystąpieniem wad wrodzonych u dziecka. Jeszcze przed zajściem w ciąże oraz w jej czasie zaleca się suplementację tej witaminy, gdyż zapotrzebowanie na ten składnik w  ciąży jak również podczas laktacji jest zwiększone. Kwas foliowy znajduje się w zielonych warzywach jak sałata, kapusta, brokuły, szpinak, jarmuż, pietruszka, roślinach strączkowych- fasola, soja, przetworach zbożowych – ziarno żyta, pszenicy, zarodki pszenne, żółtku jaja, owocach- mango, papaja, pomarańcze, kiwi oraz orzechach. Więcej o kwasie foliowym tutaj.
 
Witamina C uczestniczy w tworzeniu hormonów płciowych, wpływa na strukturę łożyska i masę noworodka oraz jako antyoksydant chroni organizm przed stresem antyoksydacyjnym, który jest czynnikiem niepłodności u kobiet. Niszczy również wolne rodniki których duża ilość uszkadza komórki. Bogatym źródłem witaminy C są owoce jagodowe oraz natka pietruszki. Najlepiej produkty bogate w tą witaminę spożywać w formie surowej gdyż witamina C jest bardzo wrażliwa na podwyższoną temperaturę.
 
Witamina A to witamina rozpuszczalna w tłuszczach, która warunkuje prawidłowy rozwój i wzrost płodu.  Wpływa na błonę śluzową narządów rozrodczych, rozwój łożyska oraz usadowienie się samego zarodka. Podczas jej niedoborów może dochodzić do poronień, a jeszcze przed zapłodnieniem do zaburzeń prawidłowego połączenia plemnika z komórką jajową. Ze względu na to, że witamina A jest gromadzona w wątrobie, a jej nadmiar jest toksyczny dla płodu, najlepiej dostarczać ją w formie jej prowitaminy- beta karotenu, który znajduje się w zielonych, pomarańczowych owocach i warzywach.
 
Cynk bierze udział w produkcji komórek jajowych. Jego niedobory skutkują pogorszeniem owulacji, problemami z usadowieniem zarodka w macicy oraz sprzyjają wielu infekcjom w czasie ciąży. Cynk wpływa na prawidłowy przebieg podziałów komórkowych i laktacji, dlatego też jest bardzo ważny już w czasie planowania powiększenia rodziny.  Cynk znajduję się w dużych ilościach w przetworach zbożowych, orzechach, jajach oraz roślinach strączkowych.

Żelazo pełni bardzo ważną funkcję transportu tlenu do wszystkich tkanek w  organizmie (więcej o żelazie tutaj ). Niedobory żelaza niosą za sobą poważne konsekwencje związane z niedostatecznym ukrwieniem łożyska i niedotlenieniem płodu. Dobrym źródłem żelaza są wzbogacone przetwory zbożowe, pokrzywa, ciemnozielone warzywa i podroby.

Magnez ma bardzo duży wpływ na płodność, gdyż bierze udział w wydzielaniu odpowiedzialnych za owulację hormonów- LH (lutenizujący), FSH (folikulotropowy) oraz progesteronu warunkującego podtrzymanie ciąży. Odpowiednie spożycie magnezu w czasie trwania ciąży przeciwdziała zahamowania wzrostu płodu, przedwczesnemu porodowi, niskiej masy urodzeniowej noworodka oraz stanu przedrzucawkowego i rzucawki. Magnez w dużych ilościach znajduję się w kaszach, kakao, warzywach strączkowych, orzechach i jajach kurzych.

Bardzo ważne jest aby kobiety planujące potomstwo lub już będące w ciąży pamiętały o dostarczeniu odpowiedniej podaży nie tylko wymienionych przeze mnie składników. Zdrowa, dobrze odżywiona mama to zdrowy noworodek. W większości przypadkach zaleca się sztuczną suplementację składników pokarmowych, jednakże nic nie zastąpi pożywienia.

Related Posts

Dieta w ciąży

Dieta w ciąży

  Jeśli właśnie dowiedziałaś się, że będziesz mamą to gratulacje:) Pamiętaj, od teraz dbasz nie tylko o siebie ale również o Twoje dzieciątko. Dlatego jeszcze bardziej musisz zwrócić uwagę na swoją dietę! Kobieta w ciąży nie ma łatwego życia, szczególnie jeśli chodzi o początki tego […]

Dieta w drugim trymestrze ciąży

Dieta w drugim trymestrze ciąży

Dieta w ciąży jest bardzo ważna. Wpływa nie tylko na utrzymanie należytej masy ciała kobiety, ale przedewszystkim warunkuje prawidłowy rozwój nienarodzonego dzidziusia. O odżywianiu w czasie ciąży pisałam już tutaj, tutaj i tutaj. Przykładowy jadłospis w pierwszym trymestrze ciąży znajdziesz tutaj. W drugim trymestrze ciąży zapotrzebowanie kaloryczne kobiety zwiększa się […]